Learn Dutch
C1 · Reading

A debut novel reviewed

A critic weighs the strengths and weaknesses of a first novel.

Met 'Laagwater' waagt Lotte Verhaegen zich na twee goed ontvangen verhalenbundels voor het eerst aan een roman. Het boek volgt drie generaties vrouwen in een Zeeuws dorp, van de watersnoodramp van 1953 tot het heden. Dat is een ambitieuze opzet, en het moet gezegd: Verhaegen heeft haar handwerk goed onder de knie. Haar zinnen zijn helder en ritmisch, haar dialogen klinken echt, en vooral in de beschrijvingen van het landschap toont ze zich een uitstekend observator. Wie haar verhalenbundels kent, herkent de precisie waarmee zij kleine gebaren vastlegt: een hand die een kopje net iets te hard neerzet, een blik die te lang blijft hangen.

Des te jammerder is het dat de roman als geheel niet overtuigt. Het probleem zit niet in de afzonderlijke hoofdstukken, die vaak op zichzelf staande kleine juweeltjes zijn, maar in de samenhang. De drie verhaallijnen lopen naast elkaar zonder elkaar werkelijk te raken. Wanneer grootmoeder, moeder en dochter in het slothoofdstuk eindelijk samen aan tafel zitten, voelt die ontmoeting eerder als een verplichting van de schrijver dan als een noodzaak van het verhaal.

Daarbij komt dat Verhaegen haar lezers weinig vertrouwt. Waar een enkele suggestie had volstaan, legt zij uit; waar stilte veelzeggend had kunnen zijn, vult zij die met bespiegelingen. Het gevolg is een boek dat alles benoemt en daardoor merkwaardig weinig laat voelen. Juist een roman over een gemeenschap die haar verdriet decennialang verzweeg, had baat gehad bij wat meer terughoudendheid.

Toch zou het onrecht zijn 'Laagwater' af te doen als een mislukking. Het is eerder een overgangswerk: het boek van een schrijver die haar talent op de korte afstand heeft bewezen en nog moet ontdekken hoe zij dat over driehonderd pagina's volhoudt. Dat zij daartoe in staat is, lijkt mij buiten kijf. Alleen is het in deze roman nog niet gelukt. Ik kijk nu al uit naar haar volgende boek.

Questions

  1. Wat waardeert de recensent het meest in het werk van Verhaegen?
  2. Waar of niet waar? Volgens de recensent zijn de afzonderlijke hoofdstukken het zwakste onderdeel van het boek.
  3. Wat bedoelt de recensent met 'Verhaegen vertrouwt haar lezers weinig'?
  4. Waarom vindt de recensent terughoudendheid juist bij dit onderwerp belangrijk?
  5. Waar of niet waar? De recensent betwijfelt of Verhaegen ooit een geslaagde roman zal schrijven.
  6. Hoe kun je het eindoordeel van de recensent samenvatten?